اهمیت استنلس استیل در آشپزخانه های صنعتی
امروزه در تمامی صنایع و تمام جاهایی که نیاز به یک فلز مقاوم و ضد زنگ داشته باشیم، استنلس استیل حرف اول را میزند. یکی از صنایعی که آلیاژ استنلس در آن نقش بسیار مهمی دارد، صنایع مربوط به مواد غذایی می باشد چرا که آلیاژ استنلس استیل بسیار بهداشتی ،کاملا ضد باکتری،کاملا مقاوم به آب، رطوبت و مواد اسیدی است، استحکام بسیار بالایی دارد و کاملا ضد ضربه،خط، خش و آسیب می باشد. در ساخت تجهیزات آشپزخانه صنعتی برای تمامی تجهیزات و دستگاههایی که با رطوبت ، مواد غذایی ،مواد شیمایی و بهداشتی سروکار دارند، بهترین متریال از آلیاژ استنلس استیل است . در مقاله قبلی با عنوان تاریخچه استنلس استیل آشنا شدید و در این مقاله به صورت تخصصی تری با اهمیت استنلس استیل در آشپزخانههای صنعتی آشنا خواهید شد، پس با ما تا پایان این مقاله همراه باشید.
مقالات زیادی راجع به تجهیزات و انواع آنها را می توانید در بخش وبلاگ ، وبسایت نگین طبخ خاورمیانه مشاهده نمایید. اما این تجهیزات که برای تمامی آشپزخانههای صنعتی بسیار ضروری و با اهمیت هستند از چه چیزی ساخته می شوند؟ متریال آنها از چیست؟ و چه اهمیتی دارد که از چه چیزی ساخته شده باشند؟
در دنیای رستوران داری، آشپزی با دستگاههای صنعتی، اولین چیزی که نقش پر رنگی دارد و بسیار با اهمیت است، متریال ساخت دستگاهها می باشد. مدیران و صاحبان رستورانها می خواهند بودجه و سرمایه خود را صرف خرید بهترین و با کیفیت ترین تجهیزات نمایند، تا آشپزخانه ای با دستگاههای مقاوم و با دوام را برای رستوران خود تجهیز کنند و آشپزهای حرفه ای جز با تجهیزات با کیفیت و مرغوب کار نخواهند کرد. با کمی بررسی و تحقیق ، میبینیم که در ویژگیهای تمامی تجهیزات آشپزخانه با کیفیت قید شده : جنس بدنه داخلی و خارجی از ورق استنلس استیل ، پایهها از استنلس استیل یا درب از ورق استنلس و بسیار بخشها و ویژگیهای دیگر که از این آلیاژ مقاوم ساخته می شوند و با همین تحقیق کوچک خیلی سریع در میابیم که استنلس استیل ستاره ای میان فلزها و آلیاژها برای ساخت تجهیزات صنعتی است و اهمیت استنلس استیل در آشپزخانههای صنعتی بسیار بیشتر از چیزی است که فکر می کنیم.
اهمیت فولاد ضد زنگ در آشپزخانههای صنعتی
در مقاله اهمیت استنلس استیل در آشپزخانههای صنعتی، درباره اهمیت این آلیاژ صحبت کردیم و حال نوبت این است که به خود استنلس استیل و عناصر تشکیل دهنده آن بپردازیم و ببینیم که چه خاصیت و چه عنصری در میان ترکیبات این آلیاژ، آن را از بقیه متمایز کرده است. عناصر اصلی که در ترکیب فولاد ضد زنگ یا استنلس استیل نقش دارند عبارتند از آهن، کروم، نیکل، کربن و منگنز و درصد این عناصر و تنوع آنها باعث ایجاد بیش از 100 نوع مختلف از فولاد ضد زنگ شده است. که در ادامه به معرفی اصلی ترین آنها که در 5 گروه قرار دارند، خواهیم پرداخت.
انواع فولاد ضد زنگ
فولاد ضد زنگ مارتنزیتی:
در این بخش مقاله اهمیت استنلس استیل در آشپزخانههای صنعتی با فولاد ضد زنگ مارتنزیتی آشنا می شوید. فولادهای زنگ نزن مارتنزیتی، اساساً متشکل از آلیاژهای کروم و کربن هستند و دارای خاصیت مغناطیسی هستند، که با عملیات حرارتی به راحتی سخت می شوند. بیشترین آمار محبوبیت و استفاده، از فولاد ضد زنگ مارتنزیتی AISI-420 (13٪ کروم، 0.35٪ C) می باشد.
ویژگیهای فولاد ضد زنگ مارتنزیتی عبارتند از :
• مقاومت متوسط در برابر خوردگی
• سطوح بالای مقاومت مکانیکی و سختی
• به دلیل کربن زیاد و ماهیت سختی آن، جوشکاری آن دشوار است.
• کاربردها: در ساخت کارد و چنگال، دیسکهای ترمز، تجهیزات جراحی، تجهیزات دندانپزشکی و توربینها.
فولاد ضد زنگ آستنیتیک (Austenitic):
در این بخش مقاله اهمیت استنلس استیل در آشپزخانههای صنعتی با فولاد ضد زنگ آستنیتیک آشنا می شوید . فولادهای آستنیتیک از پر کاربرد ترین فولادهای ضد زنگ می باشند با ترکیب عناصر تشکیل دهنده آستنیت مانند نیکل، منگنز و نیتروژن به دست می آیند. محتوای کروم به طور کلی از 16 تا 26 درصد و میزان کربن آن از 0.03 تا 0.08 درصد متغیر است. محتوای بالای کروم باعث مقاومت در برابر اکسیداسیون در دمای حدود 650 درجه سانتیگراد در محیطهای مختلف می شود. در این خانواده فولادها می توان دو دسته اصلی را تشخیص داد:
فولادهای ضد زنگ آستنیتیک Al Cr-Ni (Austenitic) (سری 300)
مشخصات:
• مقاومت بسیار خوب در برابر خوردگی
• جوش پذیری و قابلیت شکل پذیری عالی
• تبدیل آسان
• فاکتور بهداشتی و نظافتی عالی
• مغناطیسی نیستند
کاربردها: کارد و چنگال، ظروف، سینک، ماشین آلات پذیرایی، روکش آسانسور و در بسیاری از کاربردهای دیگر.
فولادهای ضد زنگ آستنیتیک (Austenitic) Al Cr-Ni-Mn (سری 200)
مشخصات:
• سختی بالا
• جوش پذیری و قابلیت شکل پذیری عالی
• شکل دهی عالی
• مقاومت خوب در برابر خوردگی در محیطهای خورنده معمولی
• پاسخ بسیار خوب به طراحی عمیق
• مغناطیسی نیستند
موارد استفاده: ماشین آلات مواد غذایی، دستگاههای استخراج، واحدها و ماشین آلات آشپزخانه و غیره.
فولاد ضد زنگ فریتیک (Ferritic) :
در این بخش مقاله اهمیت استنلس استیل در آشپزخانه های صنعتی با فولاد ضد زنگ فریتیک آشنا می شوید. فولادهای فریتیک اساساً حاوی آلیاژهایی مانند کروم است، اما ممکن است حاوی مولیبدن، سیلیس، آلومینیوم، تیتانیوم و نیوبیم باشند که ویژگیها و عملکردهای متفاوتی را به آن می بخشد.
مشخصات:
• مقاومت متوسط تا خوب در برابر خوردگی در محیطهای خورنده معمولی
• مقاومت کمی در برابر ضربه
• مغناطیسی هستند
• جوشکاری سخت است و در نتیجه اتصالات حاصل از جوشکاری با کیفیتهای نازک کاهش می یابد.
• مهر زنی خوب است، اگرچه در صورت نیاز، مهر زنی عمیق کافی نیست.
موارد استفاده: کارد و چنگال، ظروف، ماشین آلات آشپزخانه، سینک ظرفشویی، سکه، روکشهای ضد زنگ، پیشخوان، میلهها، کابینتهای یخچال و غیره.
فولاد ضد زنگ دوبلکس (Duplex) (آستنیتی-فریتی):
در این بخش مقاله اهمیت استنلس استیل در آشپزخانه های صنعتی با فولاد ضد زنگ دوبلکس آشنا می شوید . فولادهای زنگ نزن دوبلکس دارای ریز ساختاری هستند که حاوی آستنیت و فریت هستند. آنها آلیاژهای کروم نیکل – مولیبدن هستند، با محتوای کروم 18 تا 26 درصد و نیکل 4.5 تا 6.5 درصد.
مشخصات:
• آنها را نمی توان با عملیات حرارتی سخت کرد.
• جوش پذیری خوب
• مقاومت مکانیکی بسیار خوب
• مقاومت بسیار خوب در برابر خوردگی
• مغناطیسی هستند
کاربردها: استفاده رو به رشد در صنایع شیمیایی و فرآوردههای نفتی و در کاربردهای خاص تولید انرژی، صنایع خمیر و کاغذ و غیره.
فولاد ضد زنگ سخت شده در اثر بارندگی:
این خانواده جایگزینی برای فولادهای زنگ نزن آستنیتی هستند که ویژگیهای مکانیکی بالا را با مکانیزاسیون آسان تر مرتبط می کند. آنها آلیاژهای آهن-کروم-نیکل هستند که با مقاومت مکانیکی به دست آمده از سخت شدن با عملیات پیری حرارتی مشخص می شوند. فولادهایی که می توانند با بارش سخت شوند معمولاً ثبت اختراع هستند و معمولاً با حروف اول شرکت تولید کننده مشخص می شوند. در این مقاله با اهمیت استنلس استیل در آشپزخانههای صنعتی و انواع اصلی استنلس استیل آشنا شدید و به صورت کلی دانستیم که چرا در ساخت تجهیزات آشپزخانه صنعتی از آلیاژ استنلس استیل استفاده می کنند.
